Nói chuyện sáng tác
Harriet Schock: Bài 33: Giai điệu - Anh hùng không được thừa nhận
[03/11/2008 11:24:41]
Harriet Schock: Bài 33: Giai điệu - Anh hùng không được thừa nhận
					
					
					
[+] Click vào để xem hình lớn
Harriet Schock: Bài 33: Giai điệu - Anh hùng không được thừa nhận

Hiện nay lại có một đòi hỏi cho các ca khúc thông minh (xem Business Section của The New York Times ngày 28/2/1994 về việc thay đổi các định dạng radio, Adult Album Alternative), mọi người nói nhiều về ca từ. Đó cũng là một điều cực kỳ quan trọng với tôi.

Tôi không gọi “kiểm soát ca từ” trong bất cứ thứ gì. Nhưng những người biết tôi cũng tìm đến tôi như người "kiểm sóat giai điệu".
Tôi đoán chắc rằng bởi tôi luôn vận động để ủng hộ cho giai điệu, nhắc nhở mọi người về tầm quan trọng của nó, cố gắng giúp các sinh viên tăng cường và sáng tạo ra các giai điệu đầy ảnh hưởng xúc cảm hơn.
Chúng ta hãy hướng về điều đó, ca từ vĩ đại nhất thế giới sẽ chẳng bao giờ được nghe qua một giai điệu vô cùng thiếu sức thuyết phục. Đủ để gây ngạc nhiên, mặt trái của điều này lại không phải là đích thực. Có khá nhiều ca khúc trên radio với những giai điệu bất hủ và ca từ tồi tệ, nhưng tất cả mọi người đều nghe nhạc. Chẳng ai nghe ca từ.
Một số người nghĩ về giai điệu như một thứ gì đó lớn lao vút lên trên giọng ca của Whitney Houston, Michael Bolton, hay Celine Dion, nhưng đó chỉ là một loại giai điệu.
Thật khó để nói về giai điệu bởi đó vừa là một phần toán học vừa là một phần linh hồn. Nhưng quan trọng hơn tất thảy, nó định nghĩa phong cách của một tác giả hay tác giả/nghệ sĩ. Điều đó nói lên anh hay chị là ai theo nhiều phương diện. Nó tương tự như một dấu hiệu hay một lối đi của ai đó. Bạn có thể nói về những khía cạnh đó của họ, và bạn có thể nói khi một người chịu ảnh hưởng bởi tác giả đó.
Bạn đã từng nghe một người theo hết "Thời kỳ Elton John" hay “Thời kỳ Carole King”. Cuối cùng là nhạc sĩ đó chắc chắn sẽ phát triển phong cách riêng của anh ta, như Picasso từng làm sau khi ông học được cách sao lại mọi phong cách lớn trước ông.
Dĩ nhiên, hầu hết các giai điệu đều là một khối kết hợp các ảnh hưởng quá rộng lớn để theo vết mà lần tìm được. Irving Berlin luôn nói tầm quan trọng ra sao với một giai điệu nghe quen thuộc một cách kỳ lạ tương tự như lần đầu tiên bạn được nghe thấy.
Nếu giai điệu đó nghe quen thuộc đủ để gây ảnh hưởng đầy xúc động đến chúng ta, nhưng không nhiều tới mức có thể dự đoán trước, khi ấy giai điệu đó xuất hiện thật tinh tế.
Beethoven viết lại hơn bất cứ bậc thầy nào và khi mọi người tìm kiếm trải nghiệm về Beethoven để xem điều gì là độc nhất vô nhị trong sáng tác của ông, họ thường chỉ ra tính chắc chắn xảy ra về các giai điệu của ông. Mỗi nốt nhạc nghe như không thể là bất cứ nốt nhạc nào khác. Mọi người ngạc nhiên về những gì phác thảo nghe như sớm hơn của ông.
Hẳn họ không có âm thanh quen thuộc này cho họ? Và hẳn ông cũng biết rõ những gì ông tìm kiếm, những gì ông đã viết lại cho đến khi có được nó?
Các sinh viên thường xuyên đến với tôi ở giai đoạn chủ chốt trong sáng tác, tìm kiếm một cách làm khiến các giai điệu gây ấn tượng sâu sắc hơn. Mọi thứ khác đều nằm ở đó. Họ kể những câu chuyện thú vị, trung thực và với nhiều hình ảnh, ở nhiều cấp độ khác nhau.
Điều duy nhất thực sự đáng nhớ là các giai điệu đó không phải là tác phẩm kết hợp. Tối đa là hai ngày. Nhưng sẽ không ai bị mê mẩn với các nốt nhạc và hợp âm này. Thậm chí sẽ không ai nhớ tới họ sau khi ca khúc đi qua.
Không quá bị phù phép về giai điệu là một sự phản chiếu về nhân cách và đó là tất cả chất liệu, tôi sẽ nói rằng mình đã tìm thấy một số tác giả giai điệu thể hiện nó an toàn. Chắc chắn họ đã tô màu bên trong các dòng ca như một đứa trẻ. Bây giờ họ viết các nốt nhạc bên trong hợp âm. Điều đó chưa bao giờ xuất hiện để họ thoát ra ngoài các sắc thái hợp âm trong một nốt giai điệu, khác hơn một sắc thái ngẫu nhiên.
Đôi khi tôi chỉ ra cho họ thấy một số ca khúc đặt giai điệu vào 4 thang âm chủ được thể hiện. Chẳng hạn, “Solitaire”, giai điệu của nó do Neil Sadaka viết. Một ví dụ khác là “She Believes In Me”. Tình trạng căng thẳng được sáng tạo ở cả hai trường hợp bằng nốt nhạc có trọng âm rơi ra ngoài một sắc thái phi hợp âm, (dĩ nhiên, 4 thay thế cho 3 trong hợp âm chủ khi được thể hiện, nhưng không phải đó là một phần của chủ âm).
Tương tự, trong nhịp điệu của giai điệu, có nhiều sự lựa chọn mà hầu hết các tác giả mới lờ đi. Nơi bắt đầu tiết nhạc, trong những gì biến đổi hình dạng hay quá trình chia nhỏ ra từ đó. Và nơi các nốt giai điệu có thể rơi vào mối tương quan nơi hợp âm thay đổi.
Nhạc sĩ khởi đầu thực sự không có nhạc cụ hay một cảm giác tốt đẹp về sự nhịp nhàng sẽ viết cho nhịp của một giai điệu nhắc nhở sự liên quan tới một người cưỡi ngựa mới nên nắm chặt yên cương để thoát chết. Duy trì nó đều đặn và không làm bất cứ điều gì bất ngờ. Nếu bạn từng ngồi từ đầu đến cuối một khuynh hướng nguyên liệu này và trực tiếp nói, bạn sẽ biết nó có thể nhạt nhẽo như thế nào.
Một trong những vấn đề được nhắc tới nhiều nhất về phong cách của một nhà soạn nhạc là sự tương tác giữa giai điệu và sự hoà âm. Một người soạn giai điệu tinh thông, linh hoạt có thể hình thành ý thức ngoài những thay đổi hợp âm bất ngờ nhất. Như thế nào? Bởi các nốt giai điệu đem logic học tới cho họ.
Tôi dám chắc rằng giai điệu hướng hoà âm, dĩ nhiên là hơn chiều hướng khác xung quanh. Nhưng bạn phải hiểu khía cạnh hoà âm đầy đủ để viết các giai điệu cổ vũ cho những thay đổi linh hoạt như El Debarge tiếp cận, hay Kenny Loggins, Joni Mitchell, Sting và Donald Fagen, với một số cái tên.
Thật khó để tin rằng với duy nhất 12 nốt nhạc khác nhau, có quá nhiều sự biến đổi thậm chí là hợp lý. Nhưng hãy nhìn xem có bao nhiêu khuôn mặt khác nhau thể hiện ra sự kết hợp của đôi mắt, mũi và miệng. Và một phong cách du dương có thể độc đáo như sự giống nhau trong gia đình.
Rèn luyện sức nghe bền bỉ và thử nghiệm can đảm trong âm nhạc có thể giúp bạn phát triển một nhạc hiệu du dương thật độc đáo, âm thanh quen thuộc, các tác giả mới hơn một ngày nào đó sẽ đi "thời kỳ của bạn" theo cách riêng tới các phong cách độc nhất vô nhị của riêng họ.
BÀI LIÊN QUAN
(Bích Thủy lược dịch)
 
 
Viết phản hồi
Họ tên
(*)
Email
(*)
Tiêu đề
Điện thoại
Nội dung
Mã số an toàn
Nếu không thấy mã số hãy nhấn vào Cấp lại mã số để lấy mã mới

AlbumCD Thư viện ảnh Lời ca khúc Nhạc Online Diễn đàn GDX