Bàn tròn âm nhạc
Giá bao nhiêu cho một ca khúc thì đủ?
[02:35 14/08/2003 (GMT+7)]
Giá bao nhiêu cho một ca khúc thì đủ? 
					
					
					
[+] Click vào để xem hình lớn
Giá bao nhiêu cho một ca khúc thì đủ?

Sau cuộc hội thảo về thực thi quyền tác giả trong lĩnh vực âm nhạc diễn ra tại Hà Nội và TPHCM vừa qua, vẫn còn một số đơn vị, cá nhân… đã quen sử dụng “chùa” tác phẩm âm nhạc mới té ngửa, thì ra bấy lâu nay mình đang vi phạm luật bản quyền? Có người còn tỏ ra “ngạc nhiên”, nói thế, không lẽ hát karaoke cũng phải trả tiền bản quyền sao? Và giá nào cho một ca khúc thì đủ? Câu hỏi này dường như vẫn chưa có câu trả lời rõ ràng, mặc dù qui định đã có, nhưng liệu áp dụng vào thực tế có ổn chăng?

Chuyện cũ, giờ mới làm!
 
Ở các nước trên thế giới, việc bảo vệ bản quyền tác giả không còn mới mẻ nữa. Và ở nước ta, trong năm qua cũng đã ban hành qui định, tổ chức hội thảo đóng góp ý kiến thế nhưng trên thực tế vấn đề bản quyền đặc biệt là bản quyền trong âm nhạc vẫn chưa thực thi hiệu quả.
 
Theo qui định của Trung tâm bảo vệ bản quyền và Hội Nhạc sĩ Việt Nam đã đưa ra trong cuộc hội thảo quyền tác giả, qui định tạm thời cho biểu phí sử dụng tác phẩm âm nhạc vào mục đích biểu diễn, karaoke, nhà hàng, khách sạn, xuất bản như sau: khi sử dụng tác phẩm để biểu diễn, phí được tính dao động từ 3-5% doanh thu trên một buổi biểu diễn (tuỳ theo mức độ thường xuyên của buổi biểu diễn); phí sử dụng nhạc in thành sách từ 12-15% giá bán lẻ, nhân với lượng phát hành; sử dụng khi làm băng đĩa là 5%, nếu sách giáo khoa do NXB Giáo dục phát hành thì mức phí nằm trong thoả thuận theo NĐ 61/CP.
 
Ngoài ra, Trung tâm cũng qui định khi các quán karaoke, nhà hàng khách sạn (chia ra thành 3 hạng) sử dụng bài hát cũng phải tính phí. Đối với hạng nhất có nội thất cao cấp, trang bị âm thanh hiện đại phải nộp phí 12.000- 15.000 đồng/ngày; hạng 2 có trang bị âm thanh kém hơn, thu phí 7000 đồng/ngày; còn loại bình dân thì 4000 đồng/ngày, và mỗi tháng chỉ thu trong vòng 20 ngày.
 
Để đưa ra được mức phí, Trung tâm phải điều tra các hoạt động giải trí ở nhiều nơi. Ngay từ khâu này cũng đã gặp khó khăn, vì không phải tất cả những chương trình biểu diễn đều được kiểm soát, vả lại ca sĩ sẽ hát bài nào và hát bao nhiêu bài, có những phút ngẫu hứng, tiết mục diễn ra ngoài dự kiến, tình huống này ai thanh toán bản quyền? Vả lại còn có chuyện mua một lần thì giá này, nhưng mua một lần sử dụng nhiều lần lại giá khác...
 
Trên lý thuyết, giá được tính theo qui định chung của Trung tâm bản quyền, nhưng bên cạnh còn nhiều vấn đề, đó là giá thương lượng giữa nhạc sĩ và người sử dụng. Có bài hát nhạc sĩ đòi tiền bản quyền hàng triệu đồng, nhưng có bài chỉ khoảng vài ba trăm, thậm chí vì… “tình cảm”, ca khúc đó có thể hát miễn phí. Chính vậy mà định giá cho một ca khúc thì rất vô chừng mực, nếu ra giá quá cao, không có người sử dụng, coi như tác phẩm đem “cất kho”. Còn ra giá thấp lại không nỡ... Thị trường là vậy!
 
Người trong cuộc nói gì?
 
Nhạc sĩ Lã Văn Cường: “Từ chuyện qui định tác quyền âm nảy sinh nhiều khó khăn không ít cho người sử dụng bài hát, và cả những hãng sản xuất băng đĩa. Trước đây, khi thực hiện xong một album, ca sĩ hoặc hãng băng đĩa có thể thu về một khoản lợi nhuận nho nhỏ, nhưng hiện giờ thì có nằm mơ cũng không dám nghĩ mình hoà vốn chứ đừng nói là lời. Bản thân tôi là nhạc sĩ, cũng đang dự tính giúp vài học trò của mình ra album mới, vì không gồng nổi tiền tác quyền nên tôi quyết định chọn ca khúc của chính mình. Nói đến chuyện ra đĩa mới là ngán chuyện đĩa lậu, mình mới xuất hiện hôm trước thì ngay hôm sau lậu tràn ngập, chưa thu được đồng nào thì lấy đâu trả tiền tác quyền?”
 
Đó cũng chính là nỗi bức xúc không chỉ riêng của nhạc sĩ Lã Văn Cường mà của nhiều người muốn sử dụng tác phẩm âm nhạc thu băng đĩa, nó ảnh hưởng không nhỏ đến việc định mức giá bản quyền âm nhạc. 
 
Ông Trần Bình, giám đốc Nhà hát ca múa nhạc nhẹ Trung ương bức xúc: “giá tác quyền ca khúc như vậy là quá cao, cả nước hiện chỉ có không đến 20 ca sĩ là có catsê trên 5 triệu, đa số còn lại khá thấp, có ca sĩ hát 1 bài chỉ có 150.000đồng hoặc thấp hơn thì sao? Việc tổ chức biểu diễn hiện nay cũng gặp nhiều rủi ro, nếu thu từ 3-5% trên tổng doanh thu của buổi diễn thì hơi gay”. 
 
Trên thực tế, những qui định mà Trung tâm bảo vệ tác quyền đưa ra để bảo vệ quyền lợi cho tác giả là việc làm hết sức cần thiết. Nhiều người trước đây có thói quen sử dụng chùa, nay cũng phải thực thi theo luật. Nhưng làm thế nào để áp dụng vào thực tế một cách hợp lý và thoả đáng cho cả đôi bên vẫn còn là chuyện cần bàn. Vậy giá nào cho một ca khúc vẫn chưa có câu trả lời chính xác. Và bước đầu, khi Trung tâm bảo vệ tác quyền đã đưa ra thông báo chính thức cho các nhạc sĩ đăng ký quyền tác giả, thì một cơ quan chức năng được Nhà nước uỷ thác chịu trách nhiệm thu phí bản quyền cũng cần sớm ra đời, để phối hợp chặt chẽ, thực hiện đầy đủ các qui định về tác quyền.                                                                                               
 
                                                                                               Song Nga
 
 
Trung tâm bảo vệ quyền tác giả âm nhạc Việt Nam chính thức thông báo đến các nhạc sĩ Nam Việt trên cả nước và nước ngoài đã ký hợp đồng uỷ thác bảo vệ bản quyền tác giả, cần gửi về trung tâm (51 Trần Hưng Đạo, Hà Nội) bản sao các tác phẩm mà tác giả dự định uỷ thác (kèm theo chữ ký gốc). Sau ngày 31-8-2003, nếu tác giả không gửi bản gốc tác phẩm và xảy ra tranh chấp bản quyền, Trung tâm sẽ không chịu trách nhiệm.
Viết phản hồi
Họ tên
(*)
Email
(*)
Tiêu đề
Điện thoại
Nội dung
Mã số an toàn
Nếu không thấy mã số hãy nhấn vào Cấp lại mã số để lấy mã mới

AlbumCD Thư viện ảnh Lời ca khúc Nhạc Online Diễn đàn GDX